فرش كاشان و اصطلاحات مربوط به آن

فرش كاشان يكي از معروف ترين و اصيل ترين نشانه هاي هنر ايرانيه . چه به شكل فرش دستباف باشه ، چه به صورت فرش ماشيني ، هميشه به چشم يه اثر هنري باارزش و پر از اصالته . كاشان به خاطر پيشينه قوي توي صنعت فرش ، تونسته اسم خودش رو به عنوان يكي از قطب هاي اصلي توي ايران و حتي خارج كشور مطرح كنه .
اگه قصد خريد فرش كاشان رو داريد ، دونستن يه سري اصطلاحات خيلي مي تونه كمكتون كنه . اصطلاحاتي مثل ترنج فرش ، حاشيه فرش ، شانه فرش ، تراكم فرش يا حتي طرح هاي محبوبي مثل فرش افشان . توي اين مطلب مي خوايم همين مفاهيم مهم رو با هم مرور كنيم تا موقع انتخاب فرش ، با ديد بازتري تصميم بگيريد .
اصطلاحات رايج در فرش كاشان
فرش هميشه بخش جدانشدني زندگي ايراني ها بوده . قديما مردم براي پوشوندن خونه هاشون از گليم استفاده مي كردن و بعدش هنر فرش دستباف شكل گرفت . توي دوران صفويه ، اين هنر به اوج خودش رسيد و فرش ايراني به دنيا معرفي شد . اما نقطه عطف بزرگ وقتي بود كه حدود ۵۰ سال پيش توي كاشان اولين فرش ماشيني بافته شد و اين شهر رو به مركز اصلي توليد فرش ماشيني ايران تبديل كرد .
جالب اينجاست كه همون اصطلاحاتي كه توي فرش هاي دستباف به كار مي رفتن ، هنوزم توي فرش هاي ماشيني استفاده مي شن . اين واژه ها نشون دهنده زيبايي ، ساختار و هويت واقعي فرشن و آشنايي باهاشون كمك مي كنه خيلي راحت تر خريد كنيد .
ترنج فرش چيست ؟
ترنج يكي از معروف ترين نقش ها توي طرح فرش ايرانيه . ايده اش از حوض هاي سنتي توي معماري قديمي ايراني گرفته شده . يعني زمينه فرش مثل باغه و ترنج ، نقش همون حوض وسط باغ رو داره .
ترنج ها شكل هاي مختلفي دارن ؛ مثل دايره ، بيضي ، لوزي يا حتي شش ضلعي . توي فرش كاشان معمولاً ترنج ها بزرگ تر طراحي مي شن و همين باعث مي شه جلوه خاصي به فرش بده . وقتي به همچين فرشي نگاه مي كنيد ، چشم آدم ناخودآگاه جذب مركز فرش مي شه .
لچك فرش
لچك هم يكي ديگه از بخش هاي مهم نقشه فرشه . معني لغويش مي شه «كنج» يا «گوشه» . همون طور كه از اسمش معلومه ، لچك معمولاً به شكل مثلثي توي چهار گوشه فرش ديده مي شه . توي اين بخش معمولاً از طرح هاي گل ، بوته و برگ استفاده مي كنن . لچك در كنار ترنج و حاشيه باعث مي شه فرش تركيب بندي منظم تر و چشم گيرتري پيدا كنه .
كلاله يا شمسه در فرش
بالاي ترنج و گاهي پايينش ، طرح گل هايي ديده مي شه كه بهش كلاله يا شمسه مي گن . اين قسمت بيشتر توي نقشه هايي كه ترنج دارن ديده مي شه . بسته به سليقه طراح ، ممكنه كلاله ها كوچيك يا بزرگ طراحي بشن . همين تغييرات ظريف باعث مي شه نقشه فرش تنوع بيشتري داشته باشه .
حاشيه فرش
حاشيه فرش همون خطوط و نقش هاي منظم دور فرشه كه مثل يه قاب براي نقشه اصلي عمل مي كنه . حاشيه ها به دو بخش اصلي و فرعي تقسيم مي شن .
- حاشيه اصلي معمولاً پهن تره و نقش و نگار بيشتري داره .
- حاشيه هاي فرعي باريك ترن و بيشتر براي تكميل طرح اصلي به كار مي رن .
وجود حاشيه ، نظم خاصي به فرش مي ده . مثلاً توي فرش افشان ، حتي با اينكه ترنج نداره ، اما حاشيه ها خيلي توي زيبايي نقشه تاثير مي ذارن .
شانه فرش و تراكم فرش
يكي از مهم ترين نكاتي كه بايد موقع خريد فرش ماشيني بدونيد ، مفهوم شانه فرش و تراكم فرشه .
- شانه فرش يعني تعداد گره هايي كه توي يك متر عرض فرش بافته شدن . هرچي شانه بيشتر باشه ، نقشه فرش ريزتر و ظريف تر درمياد . براي همين هم فرش هاي ۷۰۰ شانه ، ۱۰۰۰ شانه ، ۱۲۰۰ شانه و ۱۵۰۰ شانه معروف ترين انتخاب ها هستن .
- تراكم فرش هم تعداد گره ها توي يك متر طول فرشه . تراكم بالاتر يعني فرش دوام و استحكام بيشتري داره .
يه نگاه به جدول زير بندازيد تا بهتر متوجه تفاوت ها بشيد :
|
نوع فرش ماشيني |
شانه فرش |
تراكم فرش |
ويژگي اصلي |
|
فرش 700 شانه |
700 |
2100-2550 |
نقشه درشت تر ، قيمت مناسب تر |
|
فرش 1000 شانه |
1000 |
3000 |
ظرافت بيشتر ، تراكم بالاتر |
|
فرش 1200 شانه |
1200 |
3600 |
شباهت به فرش دستباف ، كيفيت عالي |
|
فرش 1500 شانه |
1500 |
4500 |
ظريف ترين و گران ترين فرش ماشيني |
فرش كاشان ؛ تركيب هنر و اصالت
كاشان از قديم الايام يكي از مهم ترين مراكز توليد فرش توي ايران بوده . فرش هاي كاشان چه فرش دستباف باشن چه فرش ماشيني ، هميشه با طرح ها و رنگ هاي متنوعشون تونستن توجه خريدارها رو جلب كنن .
امروزه خيلي ها ترجيح مي دن خريد فرش كاشان رو مستقيم از كارخانه انجام بدن . چون هم قيمت مناسب تر درمياد ، هم خيال آدم از بابت كيفيت راحت تره . خوشبختانه فروشگاه هاي آنلاين مثل قالي كاشان اين امكان رو فراهم كردن كه مشتري ها بتونن خيلي راحت و مطمئن ، فرش دلخواهشون رو با تنوع زياد و حتي ارسال رايگان تهيه كنن .
برچسب: فرش كاشان، قالي كاشان، فرش ايراني، تاريخچه نام فرش، ويژگي هاي فرش، فرش اصيل،
ادامه مطلب